Η κατάσταση στον πρωτογενή τομέα είναι πλέον ασφυκτική. Αγρότες εξαναγκάζονται να εγκαταλείψουν το επάγγελμα κάτω από το ασφυκτικό οικονομικό βάρος που σηκώνουν και την ασυδοσία των μονοπωλίων. Ζητούν μεταξύ άλλων κατώτατες τιμές στα προϊόντα τους.
Δεν αναφερόμαστε στους παραγωγούς της Ελλάδας, ούτε στα δίκαια αιτήματα του οργανωμένου αγροτικού κινήματος της Καρδίτσας και της χώρας, τα οποία στα αυτιά ορισμένων κυβερνητικών παραγόντων και μη φαντάζουν ως «μαξιμαλιστικά» ή ανεφάρμοστα. Μιλάμε για τους αγρότες σε περιοχές όπως το Αρκάνσας στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής (νότος), στην ίδια τη «Μέκκα» του οικονομικού φιλελευθερισμού, όπου ο καθένας έχει χιλιάδες στρέμματα στη δούλεψή του.
Χρέη και πτωχεύσεις
Το συνολικό χρέος του αγροτικού τομέα στις ΗΠΑ αναμένεται να εκτιναχθεί φέτος στα 605 δισεκατομμύρια δολάρια, την ώρα που οι πτωχεύσεις αγροτικών εκμεταλλεύσεων σε πολιτείες όπως το Αρκάνσας σχεδόν διπλασιάστηκαν κατά το τελευταίο έτος. Αποκαλυπτικά είναι τόσο τα επίσημα στοιχεία του αμερικανικού Υπουργείου Γεωργίας (USDA) όσο και από την δημοσιογραφική έρευνα του οργανισμού More Perfect Union. Όπως καταγράφει το USDA, οι παραγωγοί έρχονται αντιμέτωποι με δραματικά συμπιεσμένα περιθώρια κέρδους, καθηλωμένες τιμές για τα βασικά αγροτικά προϊόντα και εκρηκτική άνοδο του κόστους για καύσιμα, λιπάσματα, σπόρους και μηχανήματα. Την ίδια στιγμή, μέσα από τις μαρτυρίες παραγωγών και αναλυτών που παραθέτει η έρευνα- εκπομπή, αναδεικνύεται πως μια χούφτα πολυεθνικές έχει αποκτήσει τον έλεγχο στα εφόδια όσο και στην εμπορία των σοδειών, εγκλωβίζοντας τους Αμερικανούς αγρότες.
«Δώστε μου κατώτατη τιμή»
Για τους αγρότες η αντιμετώπιση της κρίσης απαιτεί διαρθρωτικές παρεμβάσεις και όχι πρόσκαιρα επιδόματα-ασπιρίνες. Ο Σκοτ Μπράουν (Scott Brown) (φωτο), καλλιεργητής καλαμποκιού, ρυζιού και σόγιας στο Αρκάνσας, υπογραμμίζει ότι το πρώτο αναγκαίο βήμα είναι η διάσπαση των μονοπωλίων, παράλληλα με την επαναφορά ενός συστήματος που θα θεσπίζει κατώτατες τιμές για τις βασικές καλλιέργειες.

Όπως χαρακτηριστικά δήλωσε: «Δώστε μας μια κατώτατη τιμή που να μας καθιστά βιώσιμους. Αν μου εγγυηθείτε 12,50 δολάρια ανά μπούσελ (ένα μπουσελ ισούται περίπου με 27 κιλά) για τη σόγια μου, όταν το κόστος παραγωγής είναι 11,50 δολάρια, μου έχετε εξασφαλίσει ένα δολάριο κέρδους ανά μπούσελ. Από εκεί και πέρα εξαρτάται από εμένα να δουλέψω και να αυξήσω την παραγωγή για να μεγαλώσω το εισόδημά μου».
«Κοίτα τι κάνουν»
Στο ίδιο μήκος κύματος, σχολιάζοντας τις βαρύγδουπες πολιτικές διακηρύξεις περί στήριξης του κλάδου, ένας άλλος καλλιεργητής ο Άνταμ Τσάπελ, σημείωσε με νόημα: «Όταν ο Τραμπ και ο Σκοτ Μπέσεντ (Υπ. Οικονομικών) λένε “είμαστε υπέρ των αγροτών, αγαπάμε τους αγρότες”, θυμάμαι αυτό που μου έλεγε πάντα ο πατέρας μου: “Μην ακούς τι λένε. Κοίτα τι κάνουν”. Τι έχουν κάνει λοιπόν για να μας βοηθήσουν;».
Αλλαγή πολιτικής
Αν λοιπόν αυτή η ζοφερή πραγματικότητα εκτυλίσσεται στην καρδιά του παγκόσμιου πλούτου, με τους μεγαλοαγρότες των ΗΠΑ να γονατίζουν, μπορεί κανείς εύκολα να αντιληφθεί τη δεινή θέση στην οποία έχουν περιέλθει οι μικρομεσαίοι αγρότες στον κάμπο της Καρδίτσας και ολόκληρης της Θεσσαλίας από τις ευρωπαϊκές και εγχώριες πολιτικές που οδηγούν σε βάθος ετών τη συγκέντρωση γης και παραγωγής σε ολοένα και λιγότερα χέρια.

Χρονιά τη χρονιά οι αγρότες μετρούν πληγές και οικονομική ζημιά, ενώ φέτος με το υπέρογκο κόστος παραγωγής και τις χαμηλές τιμές στα προϊόντα, οι αριθμοί απλώς «δεν βγαίνουν». Αυτό που αναδεικνύεται ως επιτακτική ανάγκη είναι η ριζική αλλαγή της ασκούμενης πολιτικής στον πρωτογενή τομέα της χώρας, με πραγματική στήριξη των αγροτών και έναν ουσιαστικό κεντρικό σχεδιασμό από το κράτος προς όφελος του ίδιου του μικρομεσαίου παραγωγού. Σε αυτή την κατεύθυνση, το πάγιο αίτημα του αγροτικού κινήματος που ήδη προετοιμάζεται για κλιμάκωση των κινητοποιήσεών, αφορά τις κατώτατες εγγυημένες τιμές. Όσο κι αν ξινίζει σε ορισμένους, αποδεικνύεται πιο επιτακτικό και επίκαιρο από ποτέ.
Κλείνοντας, ας κρατήσουμε την πικρή αλήθεια του Αμερικανού αγρότη για τις εκάστοτε κυβερνητικές δηλώσεις κατανόησης και στήριξης των αγροτών, που ταιριάζει γάντι και στα δικά μας μέρη: «Μην ακούς τι λένε, κοίτα τι κάνουν».
Κώστας Παλαιός













