Ανοδος στη χονδρική τιμή ρεύματος και έντονες διαφωνίες στην ΕΕ, παρά τις εκκλήσεις για άμεση και συντονισμένη δράση απέναντι στην κλιμακούμενη κρίση -Πετρέλαιο: Ανοδος σχεδόν 3% στα 103 δολ/βαρέλι – Αβεβαιότητα για τα Στενά του Ορμούζ.
Σε τροχιά έντονων ανατιμήσεων κινούνται τα καύσιμα και η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, την ώρα που σε ευρωπαϊκό επίπεδο αναδεικνύονται νέες τριβές για τον τρόπο αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης.
Οι εξελίξεις αυτές έρχονται σε αντίθεση με το μήνυμα που έστειλε χθες από τις Βρυξέλλες ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, υπογραμμίζοντας ότι «η Ευρώπη αυτή τη φορά πρέπει να είναι προετοιμασμένη, με στοχευμένα μέτρα και ευελιξία για την προστασία των πολιτών και των επιχειρήσεων» και ότι «πρέπει να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων».
Ράλι τιμών σε καύσιμα και ηλεκτρική ενέργεια
Στην αγορά καυσίμων, η μέση τιμή της αμόλυβδης βενζίνης έχει πλέον ξεπεράσει τα 2 ευρώ ανά λίτρο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης βρίσκεται σε απόσταση αναπνοής, περίπου στα 1,98 ευρώ το λίτρο, επιβαρύνοντας περαιτέρω το κόστος μετακίνησης.
Αντίστοιχα, έντονη άνοδος καταγράφεται και στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, με την τιμή της μεγαβατώρας να διαμορφώνεται σήμερα στα 116,20 ευρώ, σημειώνοντας σημαντική αύξηση σε σχέση με τα μέσα επίπεδα της περασμένης εβδομάδας, που κυμαίνονταν κάτω από τα 90 ευρώ.
Η άνοδος αυτή αποδίδεται κυρίως στη μειωμένη συμμετοχή των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των υδροηλεκτρικών μονάδων στο ενεργειακό μείγμα, γεγονός που αυξάνει την ανάγκη για παραγωγή από θερμικές μονάδες.
Πίεση από φυσικό αέριο και γεωπολιτική αστάθεια
Ωστόσο, η αγορά εκτιμά ότι οι πιέσεις στις τιμές του ρεύματος ενδέχεται να ενταθούν το επόμενο διάστημα, καθώς η άνοδος των τιμών του φυσικού αερίου αναμένεται να περάσει σταδιακά στο κόστος ηλεκτροπαραγωγής.
Οι εξελίξεις αυτές καταγράφονται σε περιβάλλον έντονης μεταβλητότητας στις διεθνείς αγορές ενέργειας, καθώς η κλιμακούμενη κρίση στη Μέση Ανατολή εντείνει την αβεβαιότητα και πιέζει τις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, την ώρα που τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν σημείο γεωπολιτικής έντασης και σοβαρών διαταραχών στη ναυσιπλοΐα.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η κυβέρνηση εμφανίζεται έτοιμη να εξετάσει πρόσθετα μέτρα στήριξης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις όσο διαρκεί η κρίση, εν μέσω έντονων αντιδράσεων για το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους των καυσίμων.
Ρήγματα στην Ε.Ε. για δίκτυα, ETS και παρεμβάσεις στην αγορά
Την ίδια ώρα, οι εξελίξεις στην αγορά ενέργειας αναδεικνύουν και τις διαφωνίες στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας τέθηκαν χθες επί τάπητος κρίσιμα ζητήματα για την αναμόρφωση της ευρωπαϊκής αγοράς, όπως η επιβολή πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου, το μοντέλο οριακής τιμολόγησης, ο μηχανισμός εμπορίας ρύπων (ETS), αλλά και το μέλλον των ευρωπαϊκών ηλεκτρικών δικτύων και η προοπτική ενός πιο ενιαίου ενεργειακού σχεδιασμού.
Πέραν των μέχρι σήμερα διαφωνιών για το ETS, νέα σημεία τριβής καταγράφονται και στο πεδίο των ενεργειακών διασυνδέσεων, με τη Σουηδία να εκφράζει επιφυλάξεις για το ευρωπαϊκό σχέδιο αξιοποίησης των εσόδων από συμφόρηση των δικτύων (congestion revenues), υποστηρίζοντας ότι η χρήση τους πρέπει να αποτελεί αρμοδιότητα των κρατών-μελών.
Ενδεικτική του κλίματος ήταν η χθεσινή παρέμβαση της υπουργού Ενέργειας της Σουηδίας, Ebba Busch, η οποία πρότεινε να μπλοκαριστούν νέα έργα ηλεκτρικής διασύνδεσης με τη χώρα, υποστηρίζοντας ότι το 75% των σχετικών εσόδων προέρχεται από εσωτερικά σημεία συμφόρησης και όχι από διασυνδέσεις. Η ίδια μάλιστα αναφέρθηκε και στις εξαγωγές ανανεώσιμης ενέργειας λέγοντας ότι επιβαρύνουν τις εγχώριες τιμές.
Από την πλευρά της, η Ελλάδα υπογραμμίζει την ανάγκη για κοινή ευρωπαϊκή απάντηση και μεγαλύτερη ευελιξία στα μέτρα στήριξης πολιτών και επιχειρήσεων, σε περίπτωση που οι πιέσεις στις αγορές ενέργειας συνεχιστούν.
Το τείχος των τιμών
Ο κ. Παπασταύρου σημείωσε ότι μόνο ενωμένη η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να αντιδράσει αποτελεσματικά σε μια κρίση που εξελίσσεται, επισημαίνοντας παράλληλα τις ανισότητες που εξακολουθούν να καταγράφονται στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι πριν από δύο χρόνια υπήρχε ένα «τείχος» μεταξύ των χωρών της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και της υπόλοιπης Ευρώπης, το οποίο δεν ήταν μόνο οικονομικό, αλλά έθετε ζητήματα συνοχής του ευρωπαϊκού εγχειρήματος.
«Δεν έχουμε ακόμη μια πραγματικά κοινή ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας», ανέφερε χαρακτηριστικά, διερωτώμενος τι θα έλεγε σήμερα ο Ζακ Ντελόρ. «Θα έλεγε: πρέπει να το κάνετε τώρα. Αυτή είναι η ώρα».
Οι εξελίξεις αυτές βρίσκονται στο επίκεντρο της επικείμενης Συνόδου Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 19 του μήνα, όπου αναμένεται να αναζητηθούν λύσεις για τον περιορισμό του ενεργειακού κόστους σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας.
Πηγή: newmoney.gr
