Σε αυξημένη εγρήγορση βρίσκονται οι υγειονομικές αρχές για την πορεία του ιού του Δυτικού Νείλου, καθώς μέσα στις τελευταίες ημέρες έχουν καταγραφεί έξι θάνατοι.
Μιλώντας στην ΕΡΤ, η καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, επισήμανε ότι ο αριθμός αυτός θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικός, καθώς πέρυσι είχαν καταγραφεί συνολικά εννέα θάνατοι σε ολόκληρη την περίοδο, ενώ το 2024 οι θάνατοι είχαν φτάσει τους 35.
Όπως εξήγησε, ο ιός του Δυτικού Νείλου κυκλοφορεί ενδημικά στην Ελλάδα από το 2010, με τον αριθμό των κρουσμάτων και των θανάτων να παρουσιάζει σημαντικές διακυμάνσεις από χρονιά σε χρονιά.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί φέτος η εικόνα στην Αττική, η οποία μέχρι στιγμής εμφανίζει τη μεγαλύτερη κυκλοφορία του ιού.Σύμφωνα με την κ. Ψαλτοπούλου, τα περισσότερα κρούσματα εντοπίζονται σε περιοχές της Αττικής, με περιστατικά να έχουν καταγραφεί σχεδόν σε ολόκληρο το λεκανοπέδιο, τόσο στα βόρεια και νότια όσο και στα ανατολικά και δυτικά προάστια. Σε μικρότερη έκταση έχουν καταγραφεί κρούσματα στη Θεσσαλία και την Κεντρική Μακεδονία.
Δεν μπορούμε να αναγνωρίσουμε το «ύποπτο» κουνούπι
Ο ιός του Δυτικού Νείλου μεταδίδεται στον άνθρωπο μέσω του τσιμπήματος μολυσμένου κουνουπιού. Τα κουνούπια μολύνονται κυρίως από πτηνά που φέρουν τον ιό και στη συνέχεια μπορούν να τον μεταδώσουν στους ανθρώπους.
Η καθηγήτρια υπογράμμισε ότι δεν είναι δυνατόν να αναγνωρίσει κάποιος από την εμφάνιση του κουνουπιού αν πρόκειται για κουνούπι που μπορεί να μεταδώσει τον ιό του Δυτικού Νείλου.
Παράλληλα, ένα ακόμη στοιχείο που δυσκολεύει την αναγνώριση της λοίμωξης είναι ότι τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν αρκετές ημέρες μετά το τσίμπημα. Έτσι, κάποιος μπορεί ακόμη και να έχει ξεχάσει ότι έχει τσιμπηθεί από κουνούπι.
Τα συμπτώματα: Από την ήπια νόσηση έως την εγκεφαλίτιδα
Όπως εξήγησε η κ. Ψαλτοπούλου, η μεγάλη πλειονότητα όσων μολύνονται δεν εμφανίζει συμπτώματα. Περίπου οκτώ στους δέκα δεν νοσούν εμφανώς.
Ένα μικρότερο ποσοστό εμφανίζει ήπια συμπτωματολογία, όπως πυρετό, πονοκέφαλο, γαστρεντερικά συμπτώματα και εξάνθημα. Τα συγκεκριμένα συμπτώματα, όπως τόνισε, δεν μπορούν εύκολα να αποδοθούν στον ιό του Δυτικού Νείλου χωρίς ιατρική αξιολόγηση, καθώς μπορεί να εμφανίζονται και σε άλλες λοιμώξεις.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν εμφανιστούν συμπτώματα από το κεντρικό νευρικό σύστημα. Σε ένα μικρό ποσοστό ασθενών η λοίμωξη μπορεί να εξελιχθεί σε σοβαρή νόσο, με υψηλό πυρετό και έντονο πονοκέφαλο, αλλά και εκδηλώσεις όπως:
– σύγχυση και αποπροσανατολισμός,
– απώλεια συνείδησης,
– σπασμοί,
– παράλυση.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, η κ. Ψαλτοπούλου τόνισε ότι απαιτείται άμεση μεταφορά στο νοσοκομείο.
«Δεν χρειάζεται εμείς να κάνουμε τον γιατρό», ανέφερε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι η διάγνωση γίνεται με βάση την κλινική εικόνα και τις κατάλληλες εργαστηριακές και ειδικές εξετάσεις.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο από βαριά νόσηση
Παρότι όλοι μπορούν να προσβληθούν από τον ιό, η σοβαρή νόσηση με εγκεφαλίτιδα εμφανίζεται συχνότερα σε συγκεκριμένες ομάδες.
Σύμφωνα με την καθηγήτρια, μεγαλύτερο κίνδυνο διατρέχουν κυρίως:
– άτομα άνω των 60 ετών,
– άνθρωποι με προβλήματα υγείας,
– άτομα με ανοσοκαταστολή.
Για τις ομάδες αυτές, ακόμη και η εμφάνιση σχετικά ήπιων συμπτωμάτων θα πρέπει να οδηγεί σε άμεση επικοινωνία με γιατρό και, όταν υπάρχουν ανησυχητικά σημεία, σε μετάβαση στο νοσοκομείο.
Η σοβαρή μορφή της νόσου μπορεί να οδηγήσει σε εγκεφαλίτιδα. Όπως ανέφερε η κ. Ψαλτοπούλου, σε ασθενείς που φτάνουν στο νοσοκομείο με εγκεφαλίτιδα υπάρχει πιθανότητα θανάτου της τάξης του 10%-20%, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την έγκαιρη αντιμετώπιση.
Δεν υπάρχει εμβόλιο – Πώς μπορούμε να προστατευθούμε
Για τον ιό του Δυτικού Νείλου δεν υπάρχει σήμερα ειδικός εμβολιασμός ή ειδική αντιική θεραπεία. Η πρόληψη επομένως βασίζεται κυρίως στην αποφυγή των τσιμπημάτων από κουνούπια.
Η κ. Ψαλτοπούλου συνέστησε τη λήψη των γνωστών μέτρων προστασίας:
– χρήση αντικουνουπικών, ανάλογα με την ηλικία,
– σίτες και κουνουπιέρες,
– χρήση ανεμιστήρων και κλιματιστικών,
– απομάκρυνση από στάσιμα νερά,
– επιλογή μακριών και φαρδιών ρούχων,
– ιδιαίτερη προσοχή κατά τις απογευματινές και βραδινές ώρες, όταν αυξάνεται η πιθανότητα τσιμπήματος.
Παράλληλα σε έξαρση και άλλες ιογενείς λοιμώξεις
Η καθηγήτρια αναφέρθηκε και στην αυξημένη κυκλοφορία άλλων ιογενών λοιμώξεων κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.
Όπως εξήγησε, η αυξημένη μετακίνηση τουριστών, ο συγχρωτισμός σε νησιά, παραλίες, χώρους διασκέδασης και άλλες περιοχές με μεγάλο αριθμό ανθρώπων ευνοούν την κυκλοφορία λοιμώξεων του αναπνευστικού, μεταξύ άλλων και της γρίπης Α.
Παράλληλα, καταγράφονται περιστατικά ιογενούς γαστρεντερίτιδας, ενώ οι υψηλές θερμοκρασίες μπορούν να επιβαρύνουν την κατάσταση, ιδιαίτερα όταν δεν τηρούνται σωστά οι κανόνες παρασκευής και συντήρησης των τροφίμων.
Για ήπια συμπτώματα, η κ. Ψαλτοπούλου συνέστησε ξεκούραση, αντιπυρετικά όπου χρειάζεται και παραμονή σε χώρο με κατάλληλη θερμοκρασία για δύο-τρεις ημέρες. Για όσους ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες ή λαμβάνουν άλλη θεραπευτική αγωγή, είναι σημαντική η επικοινωνία με τον θεράποντα γιατρό.
