Με μεγάλες αλλαγές στα ράφια των κυλικείων ξεκινά η νέα σχολική χρονιά, καθώς το Υπουργείο Υγείας βάζει οριστικό «φρένο» σε διατροφικές συνήθειες δεκαετιών. Ο νέος υγειονομικός χάρτης αναμορφώνει ριζικά το κολατσιό των μαθητών, επιχειρώντας να μετατρέψει το σχολικό διάλειμμα στο πρώτο μέτωπο της μάχης κατά της παιδικής παχυσαρκίας.
Από τα ράφια αποσύρονται πλήρως όλα τα επεξεργασμένα αλλαντικά —συμπεριλαμβανομένης της βραστής γαλοπούλας που επιτρεπόταν μέχρι πρότινος— και μπαίνουν νέα σνακ με υγιεινό αποτύπωμα ενώ προβλέπονται και συγκεκριμένες μερίδες ανά είδος.
Με βάση το ΦΕΚ που έχει εκδοθεί, ο πίνακας προδιαγραφών των προϊόντων που επιτρέπονται στα σχολικά κυλικεία για πρώτη φορά αποτελείται από δύο τμήματα: (α) απλά τρόφιμα και (β) σύνθετα γεύματα εν είδη ελαφρού μεσημεριανού (light lunch) για τα παιδιά που μένουν στο ολοήμερο ή ξεκινούν άλλες δραστηριότητες αμέσως μετά το σχολείο.
Συγκεκριμένα εισάγονται στα σχολικά κυλικεία νέα προϊόντα όπως: λαχανικά εποχής (π.χ. καρότο, αγγούρι, τοματίνια) καλά πλυμένα και συσκευασμένα σε ατομική μερίδα, γκοφρέτες δημητριακών (π.χ ρυζογκοφρέτες, καλαμπογκοφρέτες) σε ατομική συσκευασία, φυτικά ροφήματα (αμυγδάλου, βρώμης, σόγιας κλπ). Σε όλες τις περιπτώσεις των επιτρεπόμενων τροφίμων καθορίζεται το μέγιστο μέγεθος μερίδας, όπως και η μέγιστη περιεκτικότητα σε λιπαρά, σάκχαρα και αλάτι. Εισάγονται, επίσης, ζυμωμένα γαλακτοκομικά όπως είναι το κεφίρ ή τυποποιημένα επιδόρπια γιαουρτιού που μπορούν να περιέχουν κομμάτια φρούτων, μέλι, μαρμελάδα, δημητριακά, ξηρούς καρπούς, σε ατομική συσκευασία έως 180 gr. Ενδεικτικά, το 2013 επιτρεπόταν μόνο σκέτο γιαούρτι.
Ελεγχοι
Η επιτυχία της μεταρρύθμισης θα κριθεί στην πράξη. Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι νέες διατροφικές συστάσεις θα υιοθετηθούν και οι επαγγελματίες των κυλικείων δεν θα πουλάνε απαγορευμένα τρόφιμα, η Εθνική Επιτροπή Διατροφής έχει ζητήσει να πραγματοποιούνται έλεγχοι πολλές φορές μέσα στον χρόνο, ανά τακτά χρονικά διαστήματα.
Τί επιτρέπεται και τί δεν επιτρέπεται
ΑΠΛΑ ΤΡΟΦΙΜΑ
Σύμφωνα με τον κατάλογο του σχετικού ΦΕΚ στα απλά τρόφιμα περιλαμβάνονται τα εξής:
-Φρέσκα φρούτα και λαχανικά εποχής (π.χ. μήλο, αχλάδι, πορτοκάλι, μπανάνα, μανταρίνια, βερικοκα, καρότο, αγγούρι, ντοματίνια κλπ) καλά πλυμένα και συσκευασμένα σε ατομική μερίδα, επιτρέπονται χωρίς περιορισμούς αναφορικά με το μέγεθος μερίδας
-Αποξηραμένα φρούτα όπως δαμάσκηνα, βερίκοκα, σταφίδες, σύκα κλπ σε ατομική συσκευασία ≤ 30γρ χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
-Φρουτοσαλάτα χωρίς πρόσθετα σάκχαρα σε ατομική συσκευασία ≤ 150γρ
-Κομπόστα φρούτων σε χυμό φρούτων χωρίς πρόσθετα σάκχαρα σε ατομική συσκευασία ≤ 150γρ χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
-Φρέσκο γάλα παστεριωμένο σε ατομική συσκευασία πλήρες (3.5% λιπαρά) και ημιαποβουτυρωμένο (1,5 -1,8% λιπαρά) ≤ 250ml
-Κεφίρ και Αριάνι σε ατομική συσκευασία ≤ 250ml χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
-Γάλα ημιαποβουτυρωμένο με κακάο και προϊόντα με βάση το ημιαποβουτυρωμένο γάλα και κακάο σε ατομική συσκευασία ≤ 250ml χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
Απαγορεύεται η διάθεση άλλων τυποποιημένων αναλόγων ροφημάτων καθώς και η χρήση έτοιμης
σκόνης για την παρασκευή τους.
-Γιαούρτι (συμπ. στραγγιστό) τυποποιημένο πλήρες (5%) και ημιαποβουτυρωμένο (2%) σε ατομική συσκευασία ≤ 200γρ χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
-Τυποποιημένα επιδόρπια γιαουρτιού πλήρη και ημιαποβουτυρωμένα (μπορούν να περιέχουν κομμάτια φρούτων, μέλι, μαρμελάδα, δημητριακά, ξηρούς καρπούς) σε ατομική συσκευασία ≤180γρ (αν περιέχει μέλι, η ποσότητα μελιού να μην ξεπερνά τα 20γρ)
-Ρυζόγαλο, Κρέμα σε ατομική συσκευασία (με περιεκτικότητα σε λίπος γάλακτος έως 4%) ≤ 150γρ
-Κουλούρι σησαμένιο, κουλούρι πολύσπορο, κουλούρι τύπου pretzel ≤ 60γρ (Συστήνονται τα προϊόντα ολικής άλεσης)
-Μπάρες Δημητριακών σε ατομική συσκευασία, δημητριακά πρωινού σε ατομική συσκευασία ≤ 40γρ (Συστήνονται τα προϊόντα ολικής άλεσης)
-Φρυγανιές ή Κράκερς απλά, πολύσπορα, ολικής σε ατομική συσκευασία, Κριτσίνια απλά, πολύσπορα, με σουσάμι σε ατομική συσκευασία ≤ 50γρ
-Μπισκότα σε ατομική συσκευασία ≤ 50γρ
– Σταφιδόψωμο, μουστοκούλουρο κλπ σε ατομική συσκευασία ≤ 50γρ
– Άλλα γλυκά αρτοσκευάσματα (π.χ. κέικ, τσουρέκι, ντονατς, κρουασάν κλπ) ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Ξηροί καρποί χωρίς προσθήκη αλατιού και ζάχαρης σε ατομική συσκευασία (μόνο σε γυμνάσια-λύκεια) ≤ 30γρ χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
-Γκοφρέτες Δημητριακών (π.χ Ρυζογκοφρέτες, καλαμπογκοφρέτες) σε ατομική συσκευασία ≤ 40γρ -Παστέλι και Χαλβάς σε ατομική μερίδα ≤ 40γρ
-Φυτικά επιδόρπια (αμυγδάλου, βρώμης, σόγιας κλπ) ≤ 200γρ χ
– Chips πατάτας ή άλλων λαχανικών ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Άλλα αλμυρά σνακ (γαριδάκια, ποπ κορν) ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Σοκολάτα υγείας και γάλακτος ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Παγωτά, Γρανίτες ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Τσίχλες, Καραμέλες ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Νερό
-Φυσικός χυμός φρούτων ή και λαχανικών που παρασκευάζεται εντός των κυλικείων ≤ 250ml χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
-Συσκευασμένοι φυσικοί χυμοί φρούτων και ομοειδών προϊόντων χωρίς συντηρητικά ≤ 250ml χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
-Φυτικά ροφήματα (αμυγδάλου, βρώμης κλπ) σε ατομική μερίδα ≤ 250ml χωρίς πρόσθετα
σάκχαρα
• Στα κυλικεία των σχολείων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης επιτρέπονται τα παρακάτω αφεψήματα:
χαμομήλι, φασκόμηλο, τσάι του βουνού, χωρίς προσθήκη ζάχαρης ή σύνθετων γλυκαντικών.
• Καφές μόνο για το προσωπικό.
Αναψυκτικά και ενεργειακά ποτά ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
ΣΥΝΘΕΤΑ ΓΕΥΜΑΤΑ
Τα σάντουιτς / τοστ μπορούν να παρασκευάζονται με συνδυασμούς των παρακάτω επιτρεπόμενων τροφίμων. Μπορούν να είναι τυποποιημένα ή να παρασκευάζονται στο χώρο του κυλικείου-καντίνας αυθημερόν και να περιλαμβάνουν:
-Ψωμί (λευκό, ολικής, πολύσπορο), Αραβική πίτα, Τορτίγια ≤ 60γρ
-Λαχανικά: Επιτρέπονται όλα τα φρέσκα λαχανικά χωρίς περιορισμούς
-Τυριά πολύ σκληρά, σκληρά, ημίσκληρα, μαλακά τυριά. Εξαιρούνται τα ανακατεργασμένα τυριά ή τηγμένα τυριά και ανακατεργασμένα τυριά με αλειφώδη υφή.
-Βραστό κοτόπουλο, Βραστή γαλοπούλα (όχι προϊόντα αλλαντοποιΐας)
-Προϊόντα Αλλαντοποιϊας (όπως ενδεικτικά ζαμπόν, βραστό και καπνιστό φιλέτο, μπέικον, φιλέτο ή στήθος γαλοπούλας και κοτόπουλου βραστό ή βραστό-καπνιστό, πάριζα, μορταδέλα, λουκάνικα, αλλαντικά αέρος) ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Παρασκευάσματα κρέατος (όπως ενδεικτικά γύρος, σουβλάκι, σνίτσελ,, μπιφτέκι, κεμπάπ, σνίτσελ, κοτομπουκιές κλπ) ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Τόνος
-Αυγό καλά βρασμένο
-Ελιές χωρίς κουκούτσι
-Λιπαρές Ύλες (παρθένο ελαιόλαδο, πάστα ελιάς, μαλακή μαργαρίνη)
-Άλλες πρόσθετες ύλες (π.χ. κέτσαπ, μαγιονέζα) ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Αλείμματα ξηρών καρπών (π.χ. ταχίνι, φυστικοβούτυρο κλπ)
-Μέλι
-Αλείμματα σοκολάτας ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Μαρμελάδα ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ
-Τυρόπιτα, Πίτα λαχανικών, Τυροκούλουρο ≤ 100γρ (Η λιπαρή ύλη για τη ζύμη-φύλλο πρέπει να είναι αποκλειστικά από ελαιόλαδο, μαλακή μαργαρίνη ή φυτικά έλαια)
-Πίτες με αλλαντικά (π.χ. Λουκανικόπιτα, ζαμπονοτυρόπιτα κλπ) ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ
-Πίτσα χωρίς αλλαντικά ≤ 100γρ
-Πίτσα με αλλαντικά ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ
-Λαχανικά: Επιτρέπονται όλα τα φρέσκα λαχανικά χωρίς περιορισμούς
Τζένη Σουλτανιά
